Przekształcenie spółki komandytowej w spółkę z o.o.

Jeszcze kilka lat temu na rynku bardzo popularne stało się prowadzenie działalności gospodarczej w formie spółki komandytowej, w której jedynym komplementariuszem była spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Powód takich konstrukcji prawnych był dość prosty – względy podatkowe i kwestia ograniczonej odpowiedzialności za długi spółki komandytowej zachęcały bardzo często na przykład podmioty prowadzące działalność deweloperską do zakładania sp. z o.o. sp. k. w celu realizacji poszczególnych inwestycji, a następnie do rozwiązywania tych spółek tuż po zakończeniu danego przedsięwzięcia.

Obecnie sytuacja uległa zmianie za sprawą kolejnych nowelizacji przepisów podatkowych, które ostatecznie spółkę komandytową również objęły podatkiem dochodowym od osób prawnych. Część przedsiębiorców zdecydowała się powrócić do prowadzenia działalności w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Proces przekształcenia spółki komandytowej (spółki osobowej) w spółkę kapitałową, jaką jest spółka z o.o., jest uregulowany w Kodeksie spółek handlowych (art. 551 – 574 KSH) i obejmuje kilka kroków, o których mowa niżej:

1. Ustalenie wartości bilansowej majątku spółki komandytowej na określony dzień w miesiącu poprzedzającym przedłożenie wspólnikom planu przekształcenia oraz przygotowanie sprawozdania finansowego sp. k., które należy sporządzić dla celów przekształcenia na ten sam dzień, przy zastosowaniu takich samych metod i w takim samym układzie, jak ostatnie sprawozdanie roczne spółki. Z praktycznego punktu widzenia, najlepiej jest przyjąć pierwszy dzień miesiąca na datę sporządzenia sprawozdania, aby do końca kolejnego miesiąca mieć czas na zawiadomienie wspólników i ustalenie terminu podjęcia uchwały o przekształceniu spółki zaprotokołowanej przez notariusza.
2. Przygotowanie pisemnego planu przekształcenia wraz z załącznikami – na tym etapie powinniśmy już znać wartość bilansową majątku spółki wynikającą ze sprawozdania finansowego oraz mieć przygotowane projekty: uchwały wspólników w sprawie przekształcenia, umowy spółki z o.o. oraz zawiadomień adresowanych do wspólników. W tym kroku wspólnicy sporządzają na piśmie plan przekształcenia, który określi m.in. wartość kapitału zakładowego nowej spółki oraz strukturę udziałów w spółce z o.o.
3. Dwukrotne zawiadomienie wspólników spółki komandytowej o zamiarze podjęcia uchwały o przekształceniu w sposób określony w umowie tej spółki: pierwsze – nie później niż na miesiąc przed planowanym podjęciem uchwały u notariusza oraz drugie – po co najmniej dwóch tygodniach od pierwszego zawiadomienia.
4. Wizyta u notariusza, podczas której wspólnicy podejmują uchwałę o przekształceniu spółki komandytowej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością (za przekształceniem muszą się wypowiedzieć wszyscy komplementariusze oraz komandytariusze, którzy reprezentują co najmniej dwie trzecie sumy sum komandytowych, chyba że umowa przewiduje warunki surowsze). Uchwała taka zawiera m.in.: formę prawną spółki przekształconej, wysokość kapitału zakładowego, zakres praw przyznanych osobiście wspólnikom, dane członków zarządu spółki z o.o., zgodę na plan przekształcenia i proponowane brzmienie umowy.
5. Złożenie wniosku do KRS drogą elektroniczną (przez Portal Rejestrów Sądowych) w przedmiocie rejestracji przekształcenia (wpis do rejestru przedsiębiorców spółki z o.o. ma charakter konstytutywny, a sąd z urzędu wykreśla dotychczasową spółkę komandytową z rejestru przedsiębiorców).
6. Złożenie przez zarząd spółki wniosku do Monitora Sądowego i Gospodarczego w sprawie publikacji ogłoszenia o przekształceniu spółki osobowej w spółkę z o.o.
7. Złożenie wniosku aktualizacyjnego do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych.
8. Inne wnioski i zawiadomienia (na gruncie przepisów prawa podatkowego oraz informacje kierowane do kontrahentów i pracowników spółki o dokonanym przekształceniu).

Zmiana formy prawnej wykonywanej działalności zamiast zakładania nowej spółki z o.o. jest warta polecenia podmiotom, które chciałyby np. zachować budowaną przez lata zdolność kredytową i pozostać stroną stosunków prawnych bez konieczności uzyskiwania uprzedniej zgody kontrahentów na cesję praw na rzecz nowopowstałej spółki. Odnośnie odpowiedzialności za zobowiązania spółki przekształcanej ustawodawca przyjął w art. 574 KSH regułę, zgodnie z którą przez trzy lata od dnia przekształcenia wspólnicy spółki komandytowej odpowiadają na dotychczasowych zasadach solidarnie ze spółką z o.o. za zobowiązania powstałe przed dniem wpisu spółki z o.o. do rejestru przedsiębiorców KRS.

 [Stan prawny na 23.01.2024]